jusuf
13-07-09, 01:36 PM
A ĖSHTĖ JEZU KRISHTI (ISAI A.S.) ZOT?
Kush ėshtė Krishti?
Kush ėshtė Jezu Krishti? Zot, bir i Zotit, njeri, profet i
Zotit, gėnjeshtar apo asnjėra nga kėto? Kjo pyetje na ėshtė
imponuar nga tė krishterėt me rėndėsinė e jetės a vdekjes,
shpėtimit a humbjes.
Me shekuj tė tėrė muslimanėt kanė mbajtur besimin se
Jezu Krishti ishte vetėm njėri ndėr shumė tė dėrguarit qė Allahu
xh.sh. ia dėrgoi njerėzimit pėr ta udhėzuar atė drejt vullnetit tė
Tij. Kurani e thotė nė mėnyrėn mė tė qartė qė ėshtė e mundur pa
lėnė fije dyshimi:
Mesihu, Isa, bir i Merjemes, ishte vetėm i dėrguar i Allllahut...
(Kurani, 4:171)
Ku qėndron e vėrteta prapa personit tė mbuluar me mite,
paragjykime dhe keqinterpretime?
Paqartėsia rreth Jezus Krishtit shpeshherė vjen nga
anashkalimi i fragmenteve tė shkrimeve tė shenjta si ky nė vijim:
"Mesia duhet tė mbretėrojė derisa ti nėnshtrojė tė gjithė armiqtė
e tij. Si armik tė fundit do tė asgjėsojė vdekjen, sepse nė Shkrimin
e Shenjtė thuhet: Perėndia i ka nėnshtruar gjithēka. Tani ėshtė e
qartė se fjala gjithēka nuk pėrfshinė Atė qė i nėnshtroi tė
gjitha kėto. E kur Biri i Perėndisė tė ketė nėnshtruar gjithēka,
atėherė ai vetė do ti nėnshtrohet Atij qė e emėroi Zot tė tė
gjithave. Atėherė Perėndia do tė jetė i vetmi Zot: do tė sundojė
Islami dhe Krishterimi Halil IBRAHIMI
14
drejtpėrdrejt mbi tė gjitha." (Letra e parė drejtuar Bashkėsisė sė
Korintit, 15:25-28) 1
Ėshtė ky njė fragment biblik rrallė i cituar por siē vėreni edhe
vetė, flet shumė. Sikur tė mos ekzistonte asnjė argument tjetėr nė
Bibėl qė do ta kundėrshtonte hyjninė e Jezusit, kjo do tė
mjaftonte. Nga vargjet e cituara mė lartė mund tė nxirren disa
pėrfundime:
1. Jezusi nuk kishte kurrfarė fuqie apo pushteti por Ati ia
kishte dhėnė kėtė nė njė kohė tė caktuar.
2. Misioni i tij ishte i pėrkohshėm sepse do tė vinte koha e
pėrmbushjes sė misionit tė tij dhe atėherė edhe vetė Jezusi
do ti nėnshtrohej Atij qė e emėroi Zot (sundimtar) tė tė
gjithave
3. Pas kėsaj Jezusi do tė kthehej nė gjendjen e mėparshme
kur nuk kishte kurrfarė fuqie dhe Perėndia Ati do tė jetė
i vetmi Zot: do tė sundojė drejtpėrdrejt mbi tė gjitha.
As qė ka nevojė pėr tė sqaruar se dikush tė cilit i ėshtė dhėnė
pushteti pasi qė nuk e ka pasur vetė kėtė nuk mund tė jetė
Perėndi. Dikush i cili pasi qė ta pėrmbushė misionin e tij do ti
nėnshtrohet Zotit nuk mund tė jetė Perėndi. Dhe fragmenti na e
bėn tė qartė se Jezusi kurrsesi nuk mund tė jetė Zot pasi qė pas
pėrmbushjes sė misionit tė tij, Perėndia-Ati do tė jetė i vetmi Zot.
Bibla, edhe pse me shtesa e ndryshime tė shumta e tregon
qartė se Jezusi ishte njė njeri i aprovuar nga Perėndia pėr njė
1 Pėrkthimi i mėsipėrm ėshtė marrė nga versioni ECM ne shqip. Versione tė
tjera e kane njė ēikė mė ndryshe por me kuptim tė njėjtė. Sidoqoftė ėshtė e
mrekullueshme sa qartė flet dorėshkrimi nė tė cilin ėshtė bazuar versioni
ECM.
Islami dhe Krishterimi Halil IBRAHIMI
15
mision tė caktuar tek populli i tij, tek kopeja e humbur e Izraelit.
Nga fillimi deri nė fund Ungjijtė e tregojnė qartė natyrėn
njerėzore tė Jezu Krishtit e cila ėshtė krejt ndryshe nga natyra
Hyjnore e Atit-Zotit.
Ēėshtja e identitetit tė Jezu Krishtit ėshtė keqkuptuar nga
mosnjohja e planit tė tėrėsishėm qė Perėndia e kishte pas Jezusit,
pra me mosnjohjen e thirrjes qė Ai shpalli pėrmes tė Dėrguarit tė
Fundit i cili erdhi pas Jezusit. Dhe ajo qė ėshtė mė kryesorja, ky
kuptim i gabuar pėr Krishtin si Zot rrjedh nga mosnjohja e vetė
Biblės dhe historisė sė saj e nė shumė raste janė edhe
paragjykimet ato qė e errėsojnė rrugėn drejt tė sė vėrtetės.
Kush ėshtė Zoti?
Pėr ta kthjelltėsuar tė vėrtetėn e natyrės sė Krishtit ne sė
pari duhet tė dimė kush ėshtė Zoti, qė do tė thotė tė njohim
natyrėn e Tij, respektivisht atributet qė Atė e bėjnė tė quhet Zot.
Duke lexuar Biblėn, veēanėrisht Besėlidhjen e Vjetėr ne
hasim nė pėrshkrimin e shumė cilėsive tė Perėndisė. Zoti aty
shfaqet si El-Shadai (hebraisht i Gjithėpushtetshmi), El-Olam (I
Pėrjetshmi), i Gjithėdijshmi, i Vetmi etj. Kurani Fjala e Fundit
e Pandryshuar e Zotit gjithashtu e bėn tė njohur natyrėn e Zotit
nė mėnyrėn mė direkte dhe pa asnjė dykuptimėsi. Sipas Kuranit
All-llahu ėshtė i gjithėdijshėm (2:231), Ai ėshtė i
gjithėfuqishėm, mėshirues (30:5), Ai ėshtė i pari qė s'ka
fillim dhe i fundit qė s'ka mbarim, i dukshmi dhe i
padukshmi, dhe Ai ėshtė mė i dijshmi pėr ēdo gjė (57:3) etj
etj. Nėse pėr dikė duam tė dimė nė ėshtė Perėndi apo jo atėherė
ai duhet ti pėrmbajė kėto cilėsi ose nė tė kundėrtėn ai nuk mund
tė jetė Zot. Pėrse tė mos ia nėnshtrojmė njė testi tė tillė edhe vetė
Jezusin.
Islami dhe Krishterimi
Kush ėshtė Krishti?
Kush ėshtė Jezu Krishti? Zot, bir i Zotit, njeri, profet i
Zotit, gėnjeshtar apo asnjėra nga kėto? Kjo pyetje na ėshtė
imponuar nga tė krishterėt me rėndėsinė e jetės a vdekjes,
shpėtimit a humbjes.
Me shekuj tė tėrė muslimanėt kanė mbajtur besimin se
Jezu Krishti ishte vetėm njėri ndėr shumė tė dėrguarit qė Allahu
xh.sh. ia dėrgoi njerėzimit pėr ta udhėzuar atė drejt vullnetit tė
Tij. Kurani e thotė nė mėnyrėn mė tė qartė qė ėshtė e mundur pa
lėnė fije dyshimi:
Mesihu, Isa, bir i Merjemes, ishte vetėm i dėrguar i Allllahut...
(Kurani, 4:171)
Ku qėndron e vėrteta prapa personit tė mbuluar me mite,
paragjykime dhe keqinterpretime?
Paqartėsia rreth Jezus Krishtit shpeshherė vjen nga
anashkalimi i fragmenteve tė shkrimeve tė shenjta si ky nė vijim:
"Mesia duhet tė mbretėrojė derisa ti nėnshtrojė tė gjithė armiqtė
e tij. Si armik tė fundit do tė asgjėsojė vdekjen, sepse nė Shkrimin
e Shenjtė thuhet: Perėndia i ka nėnshtruar gjithēka. Tani ėshtė e
qartė se fjala gjithēka nuk pėrfshinė Atė qė i nėnshtroi tė
gjitha kėto. E kur Biri i Perėndisė tė ketė nėnshtruar gjithēka,
atėherė ai vetė do ti nėnshtrohet Atij qė e emėroi Zot tė tė
gjithave. Atėherė Perėndia do tė jetė i vetmi Zot: do tė sundojė
Islami dhe Krishterimi Halil IBRAHIMI
14
drejtpėrdrejt mbi tė gjitha." (Letra e parė drejtuar Bashkėsisė sė
Korintit, 15:25-28) 1
Ėshtė ky njė fragment biblik rrallė i cituar por siē vėreni edhe
vetė, flet shumė. Sikur tė mos ekzistonte asnjė argument tjetėr nė
Bibėl qė do ta kundėrshtonte hyjninė e Jezusit, kjo do tė
mjaftonte. Nga vargjet e cituara mė lartė mund tė nxirren disa
pėrfundime:
1. Jezusi nuk kishte kurrfarė fuqie apo pushteti por Ati ia
kishte dhėnė kėtė nė njė kohė tė caktuar.
2. Misioni i tij ishte i pėrkohshėm sepse do tė vinte koha e
pėrmbushjes sė misionit tė tij dhe atėherė edhe vetė Jezusi
do ti nėnshtrohej Atij qė e emėroi Zot (sundimtar) tė tė
gjithave
3. Pas kėsaj Jezusi do tė kthehej nė gjendjen e mėparshme
kur nuk kishte kurrfarė fuqie dhe Perėndia Ati do tė jetė
i vetmi Zot: do tė sundojė drejtpėrdrejt mbi tė gjitha.
As qė ka nevojė pėr tė sqaruar se dikush tė cilit i ėshtė dhėnė
pushteti pasi qė nuk e ka pasur vetė kėtė nuk mund tė jetė
Perėndi. Dikush i cili pasi qė ta pėrmbushė misionin e tij do ti
nėnshtrohet Zotit nuk mund tė jetė Perėndi. Dhe fragmenti na e
bėn tė qartė se Jezusi kurrsesi nuk mund tė jetė Zot pasi qė pas
pėrmbushjes sė misionit tė tij, Perėndia-Ati do tė jetė i vetmi Zot.
Bibla, edhe pse me shtesa e ndryshime tė shumta e tregon
qartė se Jezusi ishte njė njeri i aprovuar nga Perėndia pėr njė
1 Pėrkthimi i mėsipėrm ėshtė marrė nga versioni ECM ne shqip. Versione tė
tjera e kane njė ēikė mė ndryshe por me kuptim tė njėjtė. Sidoqoftė ėshtė e
mrekullueshme sa qartė flet dorėshkrimi nė tė cilin ėshtė bazuar versioni
ECM.
Islami dhe Krishterimi Halil IBRAHIMI
15
mision tė caktuar tek populli i tij, tek kopeja e humbur e Izraelit.
Nga fillimi deri nė fund Ungjijtė e tregojnė qartė natyrėn
njerėzore tė Jezu Krishtit e cila ėshtė krejt ndryshe nga natyra
Hyjnore e Atit-Zotit.
Ēėshtja e identitetit tė Jezu Krishtit ėshtė keqkuptuar nga
mosnjohja e planit tė tėrėsishėm qė Perėndia e kishte pas Jezusit,
pra me mosnjohjen e thirrjes qė Ai shpalli pėrmes tė Dėrguarit tė
Fundit i cili erdhi pas Jezusit. Dhe ajo qė ėshtė mė kryesorja, ky
kuptim i gabuar pėr Krishtin si Zot rrjedh nga mosnjohja e vetė
Biblės dhe historisė sė saj e nė shumė raste janė edhe
paragjykimet ato qė e errėsojnė rrugėn drejt tė sė vėrtetės.
Kush ėshtė Zoti?
Pėr ta kthjelltėsuar tė vėrtetėn e natyrės sė Krishtit ne sė
pari duhet tė dimė kush ėshtė Zoti, qė do tė thotė tė njohim
natyrėn e Tij, respektivisht atributet qė Atė e bėjnė tė quhet Zot.
Duke lexuar Biblėn, veēanėrisht Besėlidhjen e Vjetėr ne
hasim nė pėrshkrimin e shumė cilėsive tė Perėndisė. Zoti aty
shfaqet si El-Shadai (hebraisht i Gjithėpushtetshmi), El-Olam (I
Pėrjetshmi), i Gjithėdijshmi, i Vetmi etj. Kurani Fjala e Fundit
e Pandryshuar e Zotit gjithashtu e bėn tė njohur natyrėn e Zotit
nė mėnyrėn mė direkte dhe pa asnjė dykuptimėsi. Sipas Kuranit
All-llahu ėshtė i gjithėdijshėm (2:231), Ai ėshtė i
gjithėfuqishėm, mėshirues (30:5), Ai ėshtė i pari qė s'ka
fillim dhe i fundit qė s'ka mbarim, i dukshmi dhe i
padukshmi, dhe Ai ėshtė mė i dijshmi pėr ēdo gjė (57:3) etj
etj. Nėse pėr dikė duam tė dimė nė ėshtė Perėndi apo jo atėherė
ai duhet ti pėrmbajė kėto cilėsi ose nė tė kundėrtėn ai nuk mund
tė jetė Zot. Pėrse tė mos ia nėnshtrojmė njė testi tė tillė edhe vetė
Jezusin.
Islami dhe Krishterimi